Αγία Σοφία Copy
Ο ναός της του Θεού Σοφίας (Αγία Σοφία) ανεγέρθηκε στον 7ο ή τον 8ο αι. πάνω στα ερείπια της παλαιότερης πεντάκλιτης βασιλικής και υπήρξε ο μητροπολιτ…
Φρούριο Βαρδαρίου
Το Φρούριο του Βαρδαρίου, γνωστό ως Τοπ Χανέ, πύργος Όπλοστασίου, ή Ταμπά Χανέ ή και πύργος Βυρσοδεψίων, αποτελεί σημαντικό έργο της οχυρωματικής τω…
Ναός Σωτήρος
Ο μικρός ναός της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος ταυτίστηκε παλαιότερα με το μονύδριο του κυρ Κύρου ή με παρεκκλήσιο της μονής του κυρ Ιωήλ. Πρόκειται για…
Βασιλική Αχειροποιήτου
Στο κέντρο της πόλης επί της οδού Αγίας Σοφίας, βρίσκεται ο Μεγάλος Ναός της Θεοτόκου. Κτίστηκε, σύμφωνα με τις πιο πρόσφατες μελέτες, στα τέλη του 5…
Παναγία Λαοδηγήτρια
Ο ναός της Παναγίας Λαοδηγήτριας ή Λαγουδιανής βρίσκεται στις παρυφές της Άνω Πόλης της, στη διασταύρωση των οδών Ιουλιανού και Ολυμπιάδος. Πρόκειται …
Παναγία Χαλκέων
Ο ναός της Παναγίας των Χαλκέων βρίσκεται στο κέντρο της εντός των τειχών πόλης, αμέσως βόρεια της άλλοτε βυζαντινής Λεωφόρου. Σύμφωνα με την κτητορικ…
Άγιος Νικόλαος Τρανός
Ο μη σωζόμενος σήμερα ναός του Αγ. Νικολάου, ο επονομαζόμενος «Τρανός», ανεγέρθηκε το 1864 στη θέση παλαιότερου ναού του 1722, όπου προϋπήρχε ακόμα πα…
Άγιος Παντελεήμων
Ο ναός του Αγίου Παντελεήμονα βρίσκεται στο ανατολικό τμήμα της εντός των τειχών περιοχής της Θεσσαλονίκης, κοντά στην Κασσανδρεωτική Πύλη. Χρονολογεί…
Αγία Θεοδώρα
Στην ίδια θέση όπου βρίσκεται το σημερινό μοναστήρι της Αγίας Θεοδώρας, στο κέντρο της πόλης, υπήρχε ομώνυμη μονή της βυζαντινής περιόδου. Σύμφωνα με …
Άγιοι Απόστολοι
Ο ναός των Αγίων Αποστόλων ιδρύθηκε από τον Πατριάρχη Νήφωνα Α΄(1310-1314) ως καθολικό μονής, αφιερωμένης πιθανόν στην Παναγία. Από το αρχικό συγκρότη…
Κινστέρνα Αγίων Αποστόλων
Στα βορειοδυτικά του καθολικού των Αγίων Αποστόλων και άλλοτε τμήμα του εκτεταμένου συγκροτήματος της βυζαντινής μονής διασώζεται ημιυπόγεια κινστέρνα…
Άγιος Νικόλαος Ορφανός
Βρίσκεται κοντά στα ανατολικά τείχη στις παρυφές της Άνω Πόλης μέσα σε έναν καταπράσινο κήπο. Από το μοναστηριακό συγκρότημα διατηρούνται ερείπια από …
Μπεζεστένι
Το Μπεζεστένι της Θεσσαλονίκης (κλειστή αγορά πολύτιμων ειδών και υφασμάτων) κτίστηκε πιθανότατα επί Σουλτάνου Μεχμέτ Β’ (1455-1459). Πρόκειται για έν…
Αγία Αικατερίνη
Ο ναός της Αγίας Αικατερίνης βρίσκεται στην Άνω Πόλη, κοντά στα βορειοδυτικά τείχη. Ιδρύθηκε στα τέλη του 13ου /αρχές του 14ου αιώνα και φαίνεται να ε…
Χαμζά Μπέη Τζαμί (Αλκαζάρ)
Στη διασταύρωση των οδών Εγνατίας και Βενιζέλου βρίσκεται το Χαμζά Μπέη τζαμί, γνωστό και ως «Αλκαζάρ», λόγω της λειτουργίας εκεί του ομώνυμου κινηματ…
Μονή Βλατάδων
Ιδρύθηκε από τους αδελφούς Δωρόθεο και Μάρκο Βλατή, μαθητές του αρχιεπισκόπου Θεσσαλονίκης αγίου Γρηγορίου Παλαμά, όταν ο Δωρόθεος ήταν μητροπολίτης Θ…
Αλατζά Ιμαρέτ (Ισάκ Πασά Τζαμί)
Το οθωμανικό συγκρότημα που περιλάμβανε τζαμί, πτωχοκομείο και ιεροδιδασκαλείο, γνωστό με την ονομασία Αλατζά Ιμαρέτ ή Ισχάκ Πασά τζαμί, ανεγέρθηκε σε…
Προφήτης Ηλίας
Επί της οδού Ολυμπιάδος, στη συμβολή της με την οδό Προφήτη Ηλία, πάνω σε ένα φυσικό βραχώδες έξαρμα δεσπόζει ο ναός του Προφήτη Ηλία. Μοναδικός στη π…
Μπέη Χαμάμ (Λουτρά Παράδεισος)
Στη διασταύρωση των σημερινών οδών Εγνατία και Μητροπολίτου Γενναδίου και πάνω στον άξονα της βυζαντινής Λεωφόρου βρίσκεται το Μπέη Χαμάμ. Οικοδομήθηκ…
Λευκός Πύργος
Ο Λευκός Πύργος ανήκει σε φρούριο που χτίστηκε στο ΝΑ άκρο της οχύρωσης, κατ΄αντιστοιχία με το Φρούριο του Τοπ Χανέ στα ΝΔ, επί Σουλτάνου Σουλεϊμάν το…
Ναός Ταξιαρχών
Ο Ναός των Ταξιαρχών βρίσκεται στο βορειανατολικό τμήμα της Άνω Πόλης. Κτίστηκε πιθανώς τον 14ο αι. και είναι διώροφος με ταφική κρύπτη. Ο ξυλόστεγος …
Γιαχουντί Χαμάμ (Λουλουδάδικα)
Μεταξύ των οδών Κομνηνών, Βασιλέως Ηρακλείου και Φραγκίνη βρίσκεται το λουτρό Γιαχουντί Χαμάμ ή Παζάρ Χαμάμ. Ιδρύθηκε από τον Χαλίλ Αγά, αξιωματούχο τ…
Αγία Σοφία
Ο ναός της του Θεού Σοφίας (Αγία Σοφία) ανεγέρθηκε στον 7ο ή τον 8ο αι. πάνω στα ερείπια της παλαιότερης πεντάκλιτης βασιλικής και υπήρξε ο μητροπολιτ…
Βυζαντινό Λουτρό
Το Βυζαντινό Λουτρό βρίσκεται στην περιοχή Κουλέ Καφέ στις παρυφές της Άνω Πόλης, βορείως της βυζαντινής κιστέρνας της οδού Ολυμπιάδος. Το κτίσμα, που…
Πασά Χαμάμ (Λουτρά Φοίνιξ)
Κοντά στα δυτικά τείχη της πόλης και νότια του ναού των Αγίων Αποστόλων βρίσκεται το Πασά Χαμάμ. Κτίστηκε γύρω στα 1520-1530 από τον βεζύρη Cezeri Kas…
Υπαπαντή
Ο σημερινός ναός της Υπαπαντής του Χριστού αποτελεί επισκευή του 1841, ωστόσο ανεγέρθηκε στη θέση γνωστής από πατριαρχικά έγγραφα βυζαντινής μονής του…
Γενί Χαμάμ (Αίγλη)
Στη διασταύρωση των οδών Αγίου Νικολάου και Κασσάνδρου, βόρεια του ναού του Αγίου Δημητρίου βρίσκεται το μικρό οθωμανικό λουτρό Γενί Χαμάμ (Yeni Hamam…
Παναγία Γοργοεπήκοος (Παναγούδα)
Ο ναός της Παναγίας Γοργοεπηκόου —γνωστός στους Θεσσαλονικείς ως Παναγούδα— ανεγέρθηκε το 1818 στον τύπο της μεταβυζαντινής ξυλόστεγης βασιλικής με γυ…
Τουρμπές Μουσά Μπαμπά
Στην πλατεία Τερψιθέας στην Άνω Πόλη βρίσκεται ο τουρμπές – μουσουλμανικό ταφικό μαυσωλείο του αγιοποιημένου Μουσά Μπαμπά. Είναι το μοναδικό σωζόμενο …
Επταπύργιο
Το φρούριο του Επταπυργίου, γνωστό και με την οθωμανική ονομασία Γεντί Κουλέ (Yedi Kule), βρίσκεται στο βορειοανατολικό άκρο της οχύρωσης της πόλης, σ…
Νέα Παναγία
Βρίσκεται στη συμβολή των οδών Δημητρίου Γούναρη και Μητροπόλεως. Είναι αφιερωμένος στην Κοίμηση της Θεοτόκου ενώ παλαιότερα ήταν γνωστός ως Μεγάλη ή …
Άγιος Δημήτριος
Ο περιώνυμος ναός του Αγίου Δημητρίου, του θαυματουργού και πολιούχου αγίου της Θεσσαλονίκης, αποτελεί ήδη από την πρωτοβυζαντινή περίοδο ένα από τα σ…
Άγιος Αθανάσιος
Ο ναός βρίσκεται στη συμβολή των οδών Εγνατίας και Σωκράτους. Κατά την οθωμανική περίοδο υπήρξε ενοριακός ναός της μεγαλύτερης και πλουσιότερης ομώνυμ…
Ροτόντα
Το εμβληματικό μνημείο της Θεσσαλονίκης ανεγέρθηκε βορείως της Αψίδας του Γαλερίου, στις αρχές του 4ου αι., στο μεταίχμιο δηλαδή του ειδωλολατρικού με…
Άγιος Μηνάς
Ο σημερινός ναός του αγίου Μηνά ή των αγίων Μηνά, Βίκτωρος και Βικεντίου, όπως είναι η επίσημη ονομασία, είναι τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική, η κατασκευ…
Όσιος Δαβίδ – Μονή Λατόμου
Ο πρωτοβυζαντινός ναός της Μονής Λατόμου —γνωστός σήμερα ως Όσιος Δαυίδ— ιδρύθηκε, πιθανώς, στις αρχές του 6ου αιώνα ως σταυρικός, εγγεγραμμένος σε τε…
Άγιος Αντώνιος
Ο μικρός μεταβυζαντινός ναός του Αγίου Αντωνίου, του αποκαλούμενου προστάτη των φρενοβλαβών, οικοδομήθηκε πριν από το 1825 στη μορφή δίκλιτης βασιλική…
Historic Period
Monument Types
Historic Period
Λειτουργία Χρήση
Χαρακτηρισμός
- Οχύρωση
- Λατρεία (Χριστιανικός ναός)
- Τμήμα πόλης (δημόσια κτήρια, λατρεία, οικιστικός χώρος, υποδομές)
- Τμήμα πόλης (δημόσια κτήρια, λατρεία, οικιστικός χώρος, υποδομές, ταφικός χώρος)
- Τμήμα πόλης (δημόσια κτήρια, λατρεία)
- Δημόσιος χώρος (Αψίδα)
- Δημόσιος χώρος
- Δημόσιος χώρος (κρήνη, δρόμος)
- Λατρεία (Χριστιανικός ναός, Μουσουλμανικό τέμενος)
- Δημόσιος χώρος, Λατρεία, Ταφική χρήση, Δίκτυα υποδομών
- Λατρεία (Χριστιανικός ναός, Χριστιανικό μοναστήρι, Μουσουλμανικό τέμενος)
- Λατρεία (Χριστιανικός ναός, Χριστιανικό μοναστήρι)
- Δημόσιος χώρος, Οικιστικός χώρος (Λουτρό)
- Λατρεία, Οχύρωση
- Λατρεία (Χριστιανικό μοναστήρι)
- Λατρεία (Χριστιανικός ναός), Δίκτυο υποδομών (αγωγός, δεξαμενή), Οικιστικός χώρος
- Δίκτυο υποδομών (ύδρευση/αποχέτευση)
- Λατρεία (Χριστιανικό μοναστήρι), Δίκτυο υποδομών (δεξαμενή)
- Δίκτυο υποδομών (Δεξαμενή), Λατρεία (Χριστιανικό μοναστήρι)
- Δημόσιος χώρος (εμπορική αγορά)
- Λατρεία (Μουσουλμανικό τέμενος)
- Δημόσιος χώρος (Ιμαρέτ-πτωχοκομείο, Μεντρεσές-ιεροδιδασκαλείο), Λατρεία (Μουσουλμανικό τέμενος)
- Τμήμα πόλης (λουτρό)
- Δημόσιος χώρος (μαυσωλείο)
- Λατρεία, Ταφική χρήση
- Δημόσιος χώρος (γέφυρα)
- Δημόσιος χώρος (νεκροταφείο και δρόμος)
- Δημόσιος χώρος (νεκροταφείο αρχαίου οικισμού Πυλαίας)
- Δημόσιο κτήριο (λουτρό)
- Οικισμός